Υπερτασική Κρίση

ΥΠΕΡΤΑΣΙΚΗ ΚΡΙΣΗ

(Hypertensive Crisis)


Ορισμός / Παθοφυσιολογία

Υπερτασική κρίση είναι η οξεία και σοβαρή αύξηση της αρτηριακής πίεσης (συνήθως ≥180/120 mmHg) που υπερβαίνει την ικανότητα αυτορρύθμισης των οργάνων, οδηγώντας σε ισχαιμική ή αιμορραγική βλάβη οργάνων-στόχων.

Παθοφυσιολογικά:

  • Απότομη ↑ συστηματικών αγγειακών αντιστάσεων
  • Ενδοθηλιακή δυσλειτουργία
  • ↑ διαπερατότητα αγγείων
  • Ισχαιμία → περαιτέρω απελευθέρωση αγγειοδραστικών ουσιών
  • Φαύλος κύκλος επιδείνωσης

Ταξινόμηση (ΚΡΙΣΙΜΟ)

🔴 Υπερτασικό ΕΠΕΙΓΟΝ (Hypertensive Emergency)
↑ ΑΠ ΜΕ οξεία βλάβη οργάνων-στόχων

🟡 Υπερτασική ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ / URGENCY
↑ ΑΠ ΧΩΡΙΣ οξεία βλάβη οργάνων

👉 Η παρουσία βλάβης οργάνου καθορίζει την αντιμετώπιση, όχι ο αριθμός.


Οξεία Βλάβη Οργάνων-Στόχων

  • Εγκέφαλος: υπερτασική εγκεφαλοπάθεια, ΑΕΕ, υπαραχνοειδής
  • Καρδιά: ACS, οξεία ΚΑ, πνευμονικό οίδημα
  • Αορτή: διαχωρισμός
  • Νεφροί: οξεία νεφρική ανεπάρκεια
  • Οφθαλμοί: αιμορραγίες, οίδημα θηλής

Κλινική Εικόνα

Συμπτώματα

  • Έντονη κεφαλαλγία
  • Θάμβος όρασης
  • Ζάλη
  • Θωρακικό άλγος
  • Δύσπνοια
  • Ναυτία / έμετοι
  • Σύγχυση / σπασμοί (εγκεφαλοπάθεια)

Σημεία

  • Πολύ υψηλή ΑΠ
  • Νευρολογικά ελλείμματα
  • Πνευμονικοί ρόγχοι
  • Οίδημα θηλής

Διάγνωση

Η διάγνωση είναι κλινική + εκτίμηση οργάνων-στόχων.

Έλεγχος

  • ΗΚΓ (ισχαιμία, LVH)
  • Αέρια αίματος
  • Ουρία / Κρεατινίνη
  • Γενική ούρων (πρωτεϊνουρία, αιματουρία)
  • CT εγκεφάλου αν νευρολογικά
  • Ακτινογραφία θώρακος / Echo αν ΚΑ

Θεραπεία


🔴 ΥΠΕΡΤΑΣΙΚΟ ΕΠΕΙΓΟΝ
➡️ ΜΕΘ / monitor / IV φάρμακα

Στόχος μείωσης ΑΠ

  • ↓ ΜΑΠ κατά 20–25% την 1η ώρα
  • ❌ Όχι απότομη ομαλοποίηση

Φάρμακα (IV)

Πρώτης γραμμής (ανάλογα το σενάριο)

  • Νιτρογλυκερίνη – Trinitrin® / Nitroglycerin® → ACS, πνευμονικό οίδημα
  • Νιτροπρωσσικό Νάτριο – Nipride® → γενικευμένη κρίση (προσοχή σε νεφρική ανεπάρκεια)
  • Λαβεταλόλη – Trandate® → εγκεφαλικό, εγκυμοσύνη, γενική χρήση
  • Ουραπιδίλη – Ebrantil® → συχνή επιλογή στην Ευρώπη
  • Εσμολόλη – Brevibloc® → αορτικός διαχωρισμός, ταχυκαρδία

Ειδικά Σενάρια

🟥 Αορτικός Διαχωρισμός

  • Στόχος: ΣΑΠ <120 mmHg άμεσα
  • Εσμολόλη – Brevibloc® ± Νιτροπρωσσικό

🟥 Οξεία Καρδιακή Ανεπάρκεια

  • Νιτρογλυκερίνη – Trinitrin®
  • Φουροσεμίδη – Lasix®

🟥 Εγκεφαλικό

  • Προσεκτική μείωση
  • Λαβεταλόλη – Trandate®

🟡 ΥΠΕΡΤΑΣΙΚΗ ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ (URGENCY)
➡️ ΧΩΡΙΣ IV φάρμακα

Από του στόματος

  • Καπτοπρίλη – Capoten®
  • Αμλοδιπίνη – Norvasc®
  • Λαβεταλόλη – Trandate® (per os)

👉 Σταδιακή μείωση σε 24–48 ώρες

Pearls / Tips 
  • Υπέρταση ≠ υπερτασικό επείγον
  • Η βλάβη οργάνου καθορίζει τη βαρύτητα
  • ΜΗΝ ρίχνεις απότομα την ΑΠ → εγκεφαλική ισχαιμία
  • Πονοκέφαλος μόνος του ≠ emergency
  • IV αγωγή μόνο σε emergency

Σχόλια

Δημοφιλείς αναρτήσεις από αυτό το ιστολόγιο

QUIZ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΑΣ

Οξύ Στεφανιαίο Σύνδρομο

Οξεία Καρδιακή Ανεπάρκεια-Πνευμονικό Oίδημα