Εμφυτεύσιμες συσκευές (Βηματοδότες, ICD)

ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΕΜΦΥΤΕΥΣΙΜΩΝ ΣΥΣΚΕΥΩΝ

ΒΗΜΑΤΟΔΟΤΕΣ & ICD

(Implantable Cardiac Devices – Harrison)

---

Ορισμός / Γενικές Αρχές

Οι εμφυτεύσιμες καρδιακές συσκευές χρησιμοποιούνται για:

• αντιμετώπιση βραδυαρρυθμιών
• πρόληψη αιφνίδιου καρδιακού θανάτου
• συγχρονισμό κοιλιών (CRT)

Βασικές κατηγορίες:

• Βηματοδότες (Pacemakers)
• Εμφυτεύσιμοι απινιδωτές (ICD)
• CRT-P / CRT-D

👉 Η σωστή διαχείριση αφορά ενδείξεις, παρακολούθηση, επιπλοκές και επείγουσες καταστάσεις.

---

🟥 ΒΗΜΑΤΟΔΟΤΕΣ (Pacemakers)

Ενδείξεις (ΚΛΕΙΔΙ – εξεταστικό)

• Συμπτωματική βραδυκαρδία
• Υψηλού βαθμού κολποκοιλιακός αποκλεισμός
• Sick sinus syndrome
• Παύσεις με συγκοπή

👉 Συμπτώματα > αριθμός bpm

Βασικές Λειτουργίες

• Ανίχνευση (sensing)
• Βηματοδότηση (pacing)
• Αναστολή ή εκκίνηση παλμού

Κλινική Παρακολούθηση

• Έλεγχος συμπτωμάτων
• Έλεγχος σφυγμού
• Ακτινογραφία (αν υποψία μετατόπισης)
• Τακτικός προγραμματισμός (device interrogation)

Συχνές Επιπλοκές

Πρώιμες

• Αιμάτωμα θήκης
• Μετατόπιση ηλεκτροδίου
• Πνευμοθώρακας

Όψιμες

• Λοίμωξη συσκευής
• Δυσλειτουργία ηλεκτροδίου
• Battery depletion

Επείγουσες Καταστάσεις

• Συγκοπή → υποψία δυσλειτουργίας
• Απώλεια capture
• Βραδυκαρδία παρά συσκευή

👉 Αντιμετώπιση: μαγνήτης (επιλεγμένα) ή προσωρινή βηματοδότηση.

Pearls – Βηματοδότες

• Δεν προστατεύουν από ταχυαρρυθμίες
• Συμπτώματα μετά εμφύτευση ≠ φυσιολογικά
• Μαγνήτης → ασύγχρονη βηματοδότηση (γενικά)

---

🟥 ΕΜΦΥΤΕΥΣΙΜΟΙ ΑΠΙΝΙΔΩΤΕΣ (ICD)

Ενδείξεις

Πρωτογενής πρόληψη

• HFrEF με χαμηλό EF
• Υψηλός κίνδυνος αιφνίδιου θανάτου

Δευτερογενής πρόληψη

• Επιβιώσαντες από VT/VF
• Αιφνίδιο καρδιακό επεισόδιο

👉 ICD = πρόληψη θανάτου, όχι θεραπεία συμπτωμάτων

Λειτουργίες ICD

• Ανίχνευση κοιλιακών αρρυθμιών
• Αντιταχυκαρδιακή βηματοδότηση (ATP)
• Ηλεκτρική απινίδωση

ICD Shock

Κατάλληλο

• Πραγματική VT/VF – διάσωση ζωής

Ακατάλληλο

• ΚΜ με ταχεία αγωγή
• Ηλεκτρικός θόρυβος
• Δυσλειτουργία ηλεκτροδίου

👉 Πολλαπλά shocks = ΕΠΕΙΓΟΝ

Μαγνήτης & ICD (ΚΡΙΣΙΜΟ)

• Μαγνήτης → απενεργοποιεί τα shocks
• Δεν σταματά τη βηματοδότηση

Pearls – ICD

• Shock ≠ πάντα κακό, αλλά πάντα διερεύνηση
• Πολλαπλά shocks = ηλεκτρική καταιγίδα
• ICD δεν προλαμβάνει ΚΜ

---

🟥 CRT (Cardiac Resynchronization Therapy)

Ενδείξεις

• HFrEF
• Ευρύ QRS
• Συμπτώματα παρά βέλτιστη αγωγή

Οφέλη

• Βελτίωση συμπτωμάτων
• ↓ νοσηλείες
• ↓ θνητότητα

---

Λοιμώξεις Εμφυτεύσιμων Συσκευών (ΚΡΙΣΙΜΟ)

• Πυρετός + συσκευή = λοίμωξη μέχρι αποδείξεως του εναντίου
• Συχνά απαιτείται πλήρης αφαίρεση συστήματος
• Παρατεταμένη αντιβιοτική αγωγή

Pearls / Tips (Harrison – συνολικά)

• Βηματοδότης → βραδυαρρυθμίες
• ICD → αιφνίδιος θάνατος
• Μαγνήτης: διαφορετική δράση σε pacemaker vs ICD
• Συγκοπή σε ασθενή με συσκευή = κόκκινη σημαία

Εξεταστικά one-liners

• Βηματοδότης: Συμπτωματικές βραδυαρρυθμίες ανεξαρτήτως bpm
• ICD: Προλαμβάνει αιφνίδιο θάνατο αλλά όχι τις αρρυθμίες