Δυσλιπιδαιμία

ΔΥΣΛΙΠΙΔΑΙΜΙΑ

(Dyslipidemia – Harrison, Prevention of Cardiovascular Disease)

---

Ορισμός / Παθοφυσιολογία

Δυσλιπιδαιμία είναι η ποσοτική ή ποιοτική διαταραχή των λιπιδίων του πλάσματος, που οδηγεί σε επιτάχυνση της αθηροσκλήρωσης και αύξηση του καρδιαγγειακού κινδύνου.

Κύριες διαταραχές:

• ↑ LDL-χοληστερόλη
• ↓ HDL-χοληστερόλη
• ↑ τριγλυκερίδια
• ↑ λιποπρωτεΐνη(a)

Παθοφυσιολογία:

• Η LDL διηθείται στο ενδοθήλιο
• Οξειδώνεται → προσλαμβάνεται από μακροφάγα
• Σχηματισμός αφρωδών κυττάρων
• Αθηρωματική πλάκα → στένωση / ρήξη

👉 Η δυσλιπιδαιμία είναι αιτιολογικός παράγοντας, όχι απλός δείκτης κινδύνου.

---

Ταξινόμηση

Πρωτοπαθής (γενετική)

• Οικογενής υπερχοληστερολαιμία
• Πολυγονιδιακή υπερλιπιδαιμία

Δευτεροπαθής

• Σακχαρώδης διαβήτης
• Υποθυρεοειδισμός
• Νεφρωσικό σύνδρομο
• Χρόνια νεφρική νόσος
• Φάρμακα (θειαζίδες, κορτικοστεροειδή)

---

Κλινική Εικόνα

Η δυσλιπιδαιμία είναι ασυμπτωματική.

Σπάνια κλινικά σημεία:

• Ξανθώματα
• Ξανθελάσματα
• Κερατοειδικός δακτύλιος (νεαρά άτομα)

👉 Η πρώτη εκδήλωση είναι συχνά:

• Έμφραγμα
• Αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο

---

Διάγνωση

Η διάγνωση γίνεται με λιπιδαιμικό προφίλ νηστείας ή μη.

Βασικές παράμετροι

• Ολική χοληστερόλη
• LDL-C (κύριος στόχος)
• HDL-C
• Τριγλυκερίδια

Συμπληρωματικά (επιλεγμένα)

• Non-HDL cholesterol
• ApoB
• Lipoprotein(a)

👉 Πάντα έλεγχος για δευτεροπαθή αίτια.

---

Εκτίμηση Καρδιαγγειακού Κινδύνου

Η θεραπεία δεν βασίζεται μόνο στην τιμή LDL, αλλά στον συνολικό κίνδυνο.

Κατηγορίες κινδύνου:

• Χαμηλού
• Μέτριου
• Υψηλού
• Πολύ υψηλού

Παράγοντες:

• Ηλικία
• Φύλο
• Κάπνισμα
• Υπέρταση
• Σακχαρώδης διαβήτης
• Προϋπάρχουσα καρδιαγγειακή νόσος

---

Θεραπεία

Στόχος:
👉 Μείωση καρδιαγγειακών συμβαμάτων, όχι απλώς βελτίωση εργαστηριακών τιμών.

Μη φαρμακευτική αγωγή (ΟΛΟΙ)

• Δίαιτα χαμηλή σε κορεσμένα λιπαρά
• Μεσογειακή διατροφή
• Σωματική άσκηση
• Απώλεια βάρους
• Διακοπή καπνίσματος

Φαρμακευτική αγωγή

Στατίνες (θεμέλιο θεραπείας)

• Μείωση LDL
• Σταθεροποίηση αθηρωματικής πλάκας
• Μείωση θνητότητας

Άλλες κατηγορίες

• Αναστολείς απορρόφησης χοληστερόλης
• Αναστολείς PCSK9
• Φιμπράτες (κυρίως για τριγλυκερίδια)
• Ω-3 λιπαρά (επιλεγμένα)

Η ένταση της θεραπείας εξαρτάται από:

• Κατηγορία κινδύνου
• Επίτευξη στόχων LDL

---

Παρακολούθηση

• Επανέλεγχος λιπιδίων 4–12 εβδομάδες μετά την έναρξη
• Έλεγχος ηπατικών ενζύμων σε ειδικές περιπτώσεις
• Μακροχρόνια συμμόρφωση

Pearls / Tips (Harrison)

• LDL είναι ο κύριος θεραπευτικός στόχος
• Όσο χαμηλότερη LDL, τόσο χαμηλότερος κίνδυνος
• Η στατίνη είναι φάρμακο πρόληψης, όχι «θεραπεία χοληστερίνης»
• Ασυμπτωματικός ≠ χαμηλού κινδύνου
• Η απόφαση θεραπείας βασίζεται στον συνολικό καρδιαγγειακό κίνδυνο