Πλευριτική Συλλογή

ΠΕΡΙΚΑΡΔΙΑΚΗ ΣΥΛΛΟΓΗ

(Pericardial Effusion – Harrison)


Ορισμός / Παθοφυσιολογία

Περικαρδιακή συλλογή είναι η παθολογική συσσώρευση υγρού στον περικαρδιακό χώρο, πέραν της φυσιολογικής ποσότητας (≈15–50 mL).

Η κλινική σημασία δεν εξαρτάται μόνο από τον όγκο, αλλά κυρίως από:

  • την ταχύτητα συσσώρευσης
  • τη συμμόρφωση του περικαρδίου

Παθοφυσιολογικά:

  • Βραδεία συσσώρευση → το περικάρδιο διατείνεται → ελάχιστα συμπτώματα
  • Ταχεία συσσώρευση → ↑ περικαρδιακής πίεσης → ↓ διαστολική πλήρωση → καρδιακός επιπωματισμός

👉 Η περικαρδιακή συλλογή είναι κατάσταση, όχι διάγνωση· απαιτεί αναζήτηση αιτίου.


Αίτια

Φλεγμονώδη

  • Ιογενής / βακτηριακή περικαρδίτιδα
  • Φυματίωση
  • Αυτοάνοσα νοσήματα

Νεοπλασματικά

  • Πνεύμονας
  • Μαστός
  • Λέμφωμα

Μεταβολικά

  • Ουραιμία
  • Υποθυρεοειδισμός

Τραυματικά / Ιατρογενή

  • Καρδιοχειρουργική
  • Καθετηριασμοί

Άλλα

  • Μετεμφραγματικό (Dressler)
  • Ακτινοβολία
  • Ιδιοπαθής

Κλινική Εικόνα

Συμπτώματα

  • Ασυμπτωματική (συχνά)
  • Δύσπνοια
  • Θωρακική δυσφορία
  • Κόπωση

Σημεία

  • Μειωμένοι καρδιακοί τόνοι
  • Ταχυκαρδία
  • Σφαγιτιδική διάταση (αν αυξημένη πίεση)
  • Υπόταση μόνο αν εξελιχθεί σε επιπωματισμό

👉 Χρόνια συλλογή μπορεί να είναι σιωπηλή για μήνες.


Διάγνωση

Υπέρηχος καρδιάς (ΚΛΕΙΔΙ)

  • Επιβεβαίωση παρουσίας υγρού
  • Εκτίμηση ποσότητας
  • Έλεγχος αιμοδυναμικής επίδρασης

Κατηγοριοποίηση (ηχοκαρδιογραφική)

  • Μικρή
  • Μέτρια
  • Μεγάλη

Συμπληρωματικός έλεγχος

  • ΗΚΓ: χαμηλά δυναμικά
  • Ακτινογραφία: καρδιομεγαλία (σε μεγάλες συλλογές)
  • CT / MRI σε επιλεγμένους

Θεραπεία

Η θεραπεία καθορίζεται από:

  • συμπτώματα
  • αιμοδυναμική επίδραση
  • υποκείμενο αίτιο

1️⃣ Ασυμπτωματική / μικρή συλλογή

  • Παρακολούθηση
  • Αντιμετώπιση αιτίου

2️⃣ Συμπτωματική ή μέτρια–μεγάλη συλλογή

  • Στοχευμένη θεραπεία αιτίου
  • Σκέψη για παροχέτευση αν επιμένει

3️⃣ Επιπωματισμός

  • ΕΠΕΙΓΟΥΣΑ περικαρδιοκέντηση
  • Δεν αποτελεί απλή “επιπλοκή” αλλά ξεχωριστή αιμοδυναμική κατάσταση

Διαγνωστική Παροχέτευση – Ενδείξεις

  • Άγνωστο αίτιο
  • Υποψία κακοήθειας ή φυματίωσης
  • Υποτροπιάζουσα συλλογή

Επιπλοκές

  • Καρδιακός επιπωματισμός
  • Υποτροπή
  • Σπάνια: συμπιεστική περικαρδίτιδα
Pearls / Tips (Harrison)
  • Όγκος ≠ κίνδυνος → ρυθμός συσσώρευσης
  • Ο υπέρηχος καθορίζει αποφάσεις
  • Μη παροχετεύεις ασυμπτωματική συλλογή χωρίς ένδειξη
  • Επιπωματισμός = κλινική διάγνωση + υπέρηχος
  • Πάντα αναζήτηση αιτίου

Σχόλια

Δημοφιλείς αναρτήσεις από αυτό το ιστολόγιο

QUIZ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΑΣ

Οξύ Στεφανιαίο Σύνδρομο

Οξεία Καρδιακή Ανεπάρκεια-Πνευμονικό Oίδημα