Τριγλυκερίδια
TRIG (ΤΡΙΓΛΥΚΕΡΙΔΙΑ)
Τι μετράει
Τα τριγλυκερίδια είναι η **κύρια μορφή αποθήκευσης ενέργειας** (λίπους) στον οργανισμό.
Μεταφέρονται στο αίμα κυρίως μέσω:
Αποτελούν σημαντικό δείκτη:
Τα τριγλυκερίδια είναι η **κύρια μορφή αποθήκευσης ενέργειας** (λίπους) στον οργανισμό.
Μεταφέρονται στο αίμα κυρίως μέσω:
- VLDL (παράγονται στο ήπαρ)
- Χυλομικρών (απορροφώνται από την τροφή στο έντερο)
Αποτελούν σημαντικό δείκτη:
- μεταβολισμού λιπιδίων
- ενεργειακής ισορροπίας
- καρδιαγγειακού κινδύνου (ιδιαίτερα όταν συνδυάζονται με ↓ HDL & ↑ μικρά πυκνά LDL)
Αυξημένα Τριγλυκερίδια (Hypertriglyceridemia)
| Κατηγορία | Κύριες αιτίες | Σημαντικά χαρακτηριστικά |
|---|---|---|
| Πρωτοπαθείς (Γενετικές) |
• Οικογενής υπερτριγλυκεριδαιμία • Οικογενής συνδυασμένη υπερλιπιδαιμία • Τύπου I & V υπερλιπιδαιμίες (σπάνιες – πολύ υψηλά επίπεδα) |
Συχνά >500–1000 mg/dL – κίνδυνος παγκρεατίτιδας |
| Δευτεροπαθείς |
• Σακχαρώδης διαβήτης (ιδίως κακή ρύθμιση) • Μεταβολικό σύνδρομο • Παχυσαρκία (κεντρική) • Υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ • Υποθυρεοειδισμός • Νεφρωσικό σύνδρομο • Χρόνια νεφρική νόσος |
Συνήθως 150–500 mg/dL – συνοδεύεται από ↓ HDL |
| Φάρμακα |
• Κορτικοστεροειδή • Οιστρογόνα / αντισυλληπτικά • Β-αναστολείς (μη εκλεκτικοί) • Ρετινοειδή (isotretinoin) • Ταμοξιφαίνη, β-ιντερφερόνη |
Ιατρογενής αύξηση – συχνά αναστρέψιμη |
Κλινικά όρια & κίνδυνοι (ενδεικτικά – ESC/EAS 2025)
• Φυσιολογικά: <150 mg/dL
• Οριακά υψηλά: 150–199 mg/dL
• Υψηλά: 200–499 mg/dL
• Πολύ υψηλά: ≥500 mg/dL → σοβαρός κίνδυνος **οξείας παγκρεατίτιδας**
• Οριακά υψηλά: 150–199 mg/dL
• Υψηλά: 200–499 mg/dL
• Πολύ υψηλά: ≥500 mg/dL → σοβαρός κίνδυνος **οξείας παγκρεατίτιδας**
Μειωμένα Τριγλυκερίδια (Hypotriglyceridemia)
| Κύριες αιτίες | Μηχανισμός |
|---|---|
| Υποθρεψία / δυσαπορρόφηση | Μειωμένη πρόσληψη / απορρόφηση λιπών |
| Υπερθυρεοειδισμός | Αυξημένος καταβολισμός & κάθαρση λιπιδίων |
| Χρόνιες φλεγμονώδεις νόσοι / καχεξία | Καταβολική κατάσταση |
| Σοβαρή ηπατική ανεπάρκεια | Μειωμένη σύνθεση VLDL |
| Υπερκατανάλωση υπολιπιδαιμικών (π.χ. φιμπράτες, ω-3, νιασίνη) | Ιατρογενής – συνήθως επιθυμητό |
Συσχέτιση με άλλες εξετάσεις
| Εξέταση | Συσχέτιση με τριγλυκερίδια |
|---|---|
| CHOL (Ολική χοληστερόλη) | Συνολικό λιπιδαιμικό προφίλ – συχνά ↑ μαζί |
| LDL | ↑ TRIG → μικρά πυκνά LDL (αθηρογόνα) – ↑ καρδιαγγειακός κίνδυνος |
| HDL | Αντιστρόφως ανάλογα – ↓ HDL όταν ↑ TRIG (μεταβολικό σύνδρομο) |
| GLU / HbA1c | Σακχαρώδης διαβήτης → ↑ TRIG (ινσουλινοαντίσταση) |
| AST / ALT | Λιπώδης διήθηση ήπατος (NAFLD) – συχνά ↑ TRIG |
Κλινική σημασία & όρια αναφοράς (ενδεικτικά – ESC/EAS 2025)
- Φυσιολογικά: <150 mg/dL (<1.7 mmol/L)
- Οριακά υψηλά: 150–199 mg/dL
- Υψηλά: 200–499 mg/dL
- Πολύ υψηλά: ≥500 mg/dL → **σοβαρός κίνδυνος οξείας παγκρεατίτιδας** (ιδίως >1000 mg/dL)
- ↑ TRIG είναι ανεξάρτητος παράγοντας καρδιαγγειακού κινδύνου (ιδίως όταν ↓ HDL & μικρά πυκνά LDL)
- Στόχος θεραπείας: <150 mg/dL (γενικά) – <100 mg/dL σε πολύ υψηλό κίνδυνο
Σχόλια
Δημοσίευση σχολίου