Ουρία
UREA (ΟΥΡΙΑ)
Τι μετράει
Η ουρία είναι το κύριο τελικό προϊόν του μεταβολισμού των πρωτεϊνών. Παράγεται στο ήπαρ μέσω του κύκλου της ουρίας και αποβάλλεται κυρίως από τους νεφρούς (≈90%). Χρησιμοποιείται ως δείκτης:
Η ουρία είναι το κύριο τελικό προϊόν του μεταβολισμού των πρωτεϊνών. Παράγεται στο ήπαρ μέσω του κύκλου της ουρίας και αποβάλλεται κυρίως από τους νεφρούς (≈90%). Χρησιμοποιείται ως δείκτης:
- νεφρικής λειτουργίας (συχνά μαζί με κρεατινίνη)
- καταβολισμού πρωτεϊνών (υπερκαταβολισμός → ↑ ουρία)
- κατάστασης ενυδάτωσης (αφυδάτωση → ↑ ουρία)
- ηπατικής λειτουργίας (σοβαρή ηπατική βλάβη → ↓ ουρία)
Αύξηση (Υπερουραιμία / Azotemia) – Hyperuremia
| Κατηγορία | Κύριες αιτίες | Σημαντικά χαρακτηριστικά |
|---|---|---|
| Προνεφρική |
• Αφυδάτωση • Υποογκαιμία / shock • Καρδιακή ανεπάρκεια • Αιμορραγία |
↑ UREA / CREA >20:1, φυσιολογική ή ελαφρά ↑ κρεατινίνη |
| Νεφρική |
• Οξεία νεφρική βλάβη (AKI) • Χρόνια νεφρική νόσος (CKD) • Σπειραματονεφρίτιδα, ATN, νεφρική απόφραξη |
↑ UREA & ↑ CREA, συνήθως λόγος 10–15:1 |
| Μετανεφρική | • Απόφραξη ουροποιητικού (πέτρες, όγκοι, υπερτροφία προστάτη) | Συχνά συμμετρική αύξηση UREA & CREA |
| Άλλες |
• Γαστρεντερική αιμορραγία (↑ απορρόφηση αζώτου) • Υπερκαταβολισμός (τραύμα, εγκαύματα, σήψη) • Υψηλή πρωτεϊνική πρόσληψη / TPN • Κορτικοστεροειδή, τετρακυκλίνες |
↑ UREA με φυσιολογική CREA |
Μείωση (Υπουραιμία) – Hypouremia
| Κύριες αιτίες | Σημαντικά χαρακτηριστικά |
|---|---|
| Σοβαρή ηπατική ανεπάρκεια | Μειωμένη σύνθεση ουρίας (κύκλος ουρίας) |
| Υποθρεψία / χαμηλή πρωτεϊνική πρόσληψη | Μειωμένη παραγωγή αζώτου |
| Υπερυδάτωση / SIADH | Αραίωση – ↓ ουρία & ↓ Na συνήθως |
| Εγκυμοσύνη (φυσιολογικό) | Αύξηση GFR → ↓ ουρία |
5. Συσχέτιση με άλλες εξετάσεις
| Εξέταση | Συσχέτιση με ουρία |
|---|---|
| CREA (Κρεατινίνη) | Κύριος συνδυασμός για εκτίμηση νεφρικής λειτουργίας |
| UREA / CREA ratio |
• >20:1 → προνεφρική αιτία (αφυδάτωση, shock, GI αιμορραγία) • 10–15:1 → ενδο-νεφρική βλάβη • ↑ ουρία + φυσιολογική CREA → GI αιμορραγία ή υπερκαταβολισμός |
| Νάτριο (Na⁺) | ↓ Na + ↓ ουρία → υπερυδάτωση / SIADH |
| Κάλιο (K⁺) | Υπερκαλιαιμία σε οξεία/χρόνια νεφρική ανεπάρκεια |
| Αιμοσφαιρίνη (Hb) | ↓ Hb + ↑ ουρία → πιθανή γαστρεντερική αιμορραγία |
Κλινικά όρια αναφοράς (ενδεικτικά – εξαρτώνται από εργαστήριο)
- Ενήλικες: 15–40 mg/dL (2.5–7.1 mmol/L)
- Παιδιά: συνήθως χαμηλότερα
- Ηλικιωμένοι: ελαφρά υψηλότερα (μειωμένη νεφρική λειτουργία)
- Ουρία > 100 mg/dL → σοβαρή νεφρική ανεπάρκεια ή προνεφρική αζωθαιμία
- Ουρία < 10 mg/dL → σοβαρή ηπατική ανεπάρκεια ή υπερυδάτωση
Σχόλια
Δημοσίευση σχολίου