Δυσπεψία

Μαρτίου 12, 2026

ΑΣΘΕΝΗΣ ΜΕ ΔΥΣΠΕΨΙΑ

1. 🔍 Αναλυτικό Ιστορικό

Παράμετρος	Περιγραφή & Σημασία
Έναρξη	Ξαφνική ή σταδιακή; ξαφνική μπορεί να υποδηλώνει οξύ έλκος ή γαστρική απόφραξη, σταδιακή συνήθως χρόνια γαστρίτιδα ή γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση (ΓΟΠ).
Τοποθεσία πόνου	Επίφυση, επιγάστριο ή υποχόνδριος; καθορίζει πιθανή προέλευση (π.χ. επιγάστριο – γαστρίτιδα, επιγαστρική χώρα – έλκος).
Χαρακτηριστικά πόνου	Καυστικός, καυστικός, πιεστικός, που επιδεινώνεται μετά το φαγητό ή στη νηστεία; π.χ. έλκος δωδεκαδακτύλου συχνά βελτιώνεται με φαγητό.
Συνοδά συμπτώματα	Ναυτία, έμετοι, φούσκωμα, αίσθημα πληρότητας, μετεωρισμός, βαρύτητα στο στομάχι, απώλεια βάρους.
Επιρροή τροφής	Επιδείνωση ή βελτίωση με φαγητό; π.χ. οξύ έλκος συχνά χειροτερεύει με το φαγητό, έλκος δωδεκαδακτύλου βελτιώνεται.
Φάρμακα	Χρήση ΜΣΑΦ, κορτικοστεροειδών ή άλλων που προκαλούν γαστρικό ερεθισμό.
Ιστορικό	Έλκος, γαστρίτιδα, χειρουργικές επεμβάσεις στο στομάχι, καπνίσμα, κατανάλωση αλκοόλ.

2. 🚩 Red Flags – Επείγοντα Σημεία

Σημείο	Τι Υποδηλώνει / Δράση
Επίμονος έντονος πόνος	Υποψία έλκους με επιπλοκές (διάτρηση, αιμορραγία).
Αιματέμεση ή μελαινόκοκκος	Αιμορραγία ανώτερου πεπτικού. Απαιτεί άμεση ενδοσκόπηση.
Απώλεια βάρους και ανορεξία	Υποψία νεοπλασίας ή σοβαρής νόσου.
Δυσφαγία ή επίμονος έμετος	Δείχνει απόφραξη ή σοβαρή γαστρική δυσλειτουργία.
Αναιμία	Χρόνια αιμορραγία από το πεπτικό.

3. 🧠 Διαφορική Διάγνωση

Παθολογία	Χαρακτηριστικά / Διαφορές
Γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση (ΓΟΠ)	Καυστικό άλγος, καούρες, επιδείνωση μετά το φαγητό ή στο ύπτια θέση.
Γαστρίτιδα / Έλκος	Επίμονος πόνος στην επιγαστρική χώρα, επιδείνωση ή βελτίωση με φαγητό.
Πεπτικό έλκος	Πόνος επιγαστρικά που συνήθως σχετίζεται με λήψη τροφής ή νηστεία.
Χολολιθίαση / Χολοκυστίτιδα	Δυσπεψία με επιγαστρικό ή υποχόνδριο άλγος, συχνά με ναυτία και έμετο.
Νόσος του παγκρέατος	Επίμονος πόνος που ακτινοβολεί στην πλάτη, με συνοδά πεπτικά συμπτώματα.
Λοιμώξεις	Π.χ. γαστρεντερίτιδα ή ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού.
Κακοήθεια στο στομάχι	Απώλεια βάρους, ανορεξία, επίμονος πόνος.

4. 👂 Φυσική Εξέταση

Ενέργεια	Τι αξιολογείται
Επιθεώρηση κοιλίας	Διόγκωση, σημεία φλεγμονής ή απόφραξης.
Ψηλάφηση	Ευαισθησία επιγαστρίου, μυϊκή άμυνα, κοιλιακός πόνος.
Έλεγχος σημείων περιτονίτιδας	Αν υπάρχει διάτρηση ή σοβαρή φλεγμονή (σκληρίαση κοιλιακών τοιχωμάτων).
Έλεγχος σημείων αναιμίας	Ωχρότητα βλεννογόνων, κόπωσης.
Εκτίμηση γενικής κατάστασης	Πυρετός, ταχύπνοια, υπόταση (σε αιμορραγία ή σοβαρή λοίμωξη).

5. 🧪 Εξετάσεις

Εξέταση	Πότε & Γιατί
Γενική αίματος	Έλεγχος αναιμίας, λευκοκυττάρωσης (λοιμώξεις).
Ουρία, κρεατινίνη	Εκτίμηση νεφρικής λειτουργίας πριν από θεραπείες.
Ηπατικές λειτουργίες	Σε υποψία χολοστατικής νόσου.
Εξετάσεις κοπράνων	Έλεγχος για αιμορραγία στο πεπτικό.
Ανίχνευση Helicobacter pylori	Εξέταση αναπνοής ή αντισωμάτων ή ενδοσκοπική βιοψία.
Απεικονιστικά (υπερηχογράφημα κοιλίας)	Εκτίμηση χοληδόχων κύστης, παγκρέατος, ύπατος.
Ενδοσκόπηση γαστρεντερικού	Σε επίμονη δυσπεψία ή παρουσία red flags.

6. 💊 Θεραπευτικό Πλάνο

Κατηγορία	Θεραπεία & Σημειώσεις
Διατροφικές οδηγίες	Αποφυγή καφεΐνης, αλκοόλ, πικάντικων, λιπαρών τροφών και καπνίσματος.
Φαρμακευτική αγωγή	Αναστολείς αντλίας πρωτονίων (PPIs) – π.χ. ομεπραζόλη, για γαστρίτιδα/έλκος.
Αντιόξινα ή H2-αναστολείς για προσωρινή ανακούφιση.
Αντιβιοτικά για Helicobacter pylori (συνδυαστική θεραπεία).
Αντιεμετικά και προκινητικά φάρμακα αν υπάρχουν έμετοι ή γαστρική δυσλειτουργία.
Αποφυγή ΜΣΑΦ	Ειδικά αν υποψία γαστρικού ερεθισμού ή έλκους.
Παρακολούθηση & επανεκτίμηση	Επανεξέταση σε 4-8 εβδομάδες, ενδοσκόπηση αν δεν βελτιωθεί.
Αντιμετώπιση υποκείμενων αιτιών	Χειρισμός χολολιθίασης, παγκρεατικών παθήσεων κτλ.

7. 📋 Παρακολούθηση

Εκτίμηση ανταπόκρισης στη θεραπεία.
Ενημέρωση για συμπτώματα που χρήζουν άμεσης ιατρικής φροντίδας (π.χ. αιματέμεση, έντονος πόνος).
Εκπαίδευση ασθενούς στην τήρηση διατροφής και αποφυγή προδιαθεσικών παραγόντων.

Σχόλια